Inleiding
Binnenkort komt u naar het Frisius MC Leeuwarden voor het verwijderen van een oppervlakkige tumor in het hoofdhalsgebied. De operatie wordt uitgevoerd door middel van trans orale robotchirurgie (TORS). In het Frisius MC Leeuwarden gebeurt dat met de Da Vinci-robot.
Wat is TORS
Deze operatie wordt toegepast bij oppervlakkig groeiende tumoren die in de amandel, achterkant van de tong of keel zitten. Bij een operatie met de Da Vinci-robot wordt een speciale endoscoop (een kijkbuisje) met 2 of 3 robotarmen gecombineerd. De hoofdhals-oncoloog (arts) onderzoekt met de endoscoop de tumor en snijdt met behulp van de robotarmen de tumor weg. De hoofdhals-oncoloog informeert u over de operatie, de voorbereiding en de mogelijke gevolgen van de operatie.
Voorbereiding
Voordat u wordt geopereerd, krijgt u een aantal afspraken. Die vindt u hieronder. In de Zorgkaart vindt u in het kort de instructies voor de operatiedag en de dagen erna tot aan uw ontslag.
Nuchter zijn
Zoals afgesproken met de anesthesioloog bent u een aantal uren nuchter voor de operatie. De anesthesioloog heeft u hierover geïnformeerd. U mag wel een slokje water nemen voor het innemen van uw medicijnen.
Stoppen met bloedverdunners
Gebruikt u bloedverdunnende medicijnen? De arts bespreekt met u hoeveel dagen u voor de operatie moet stoppen met deze medicijnen.
Anesthesioloog
De anesthesioloog bespreekt met u de narcose. Deze operatie gebeurt onder algehele narcose.
Medicatie intakegesprek
De apothekersassistente heeft met u een gesprek over de medicijnen die u op dit moment gebruikt. Het is van belang dat u uw medicijnen meeneemt, het liefst in de originele verpakking. Neem ook een medicatieoverzicht mee. Dit kunt u ophalen bij uw apotheek. Ook als u geen medicijnen gebruikt, vindt dit gesprek plaats.
Logopedie
Een logopedist onderzoekt en behandelt patiënten met stem-, spraak-, taal- en slikstoornissen. De logopedist heeft voor de operatie een gesprek met u over het eten, drinken en spreken. Soms gaat het eten en drinken na de operatie gedurende langere tijd moeilijk of niet. Dit wordt met u besproken.
Verpleegkundig consulent hoofdhals-oncologie
De verpleegkundig consulent hoofdhals-oncologie is aanspreekpunt voor patiënten die te maken hebben met tumoren in het hoofdhals gebied. Zij geeft naar uw wens en behoefte ondersteuning en begeleiding tijdens de ziekte en behandeling. De verpleegkundig consulent neemt een vragenlijst met u door en zo nodig beantwoordt zij uw vragen.
Opnameplanning
Als u alle voorbereidende afspraken heeft gehad, kan de operatiedatum gepland worden. De opnameplanning neemt telefonisch contact met u op om de operatie met u in te plannen. U ontvangt een schriftelijke bevestiging hiervan.
De operatie
U meldt zich op de dag van uw opname bij de informatiebalie. Een vrijwilliger begeleidt u naar de verpleegafdeling. Op de verpleegafdeling heeft u een gesprek met de verpleegkundige die de gang van zaken met u doorneemt. U krijgt ook neusdruppels toegediend. Daarna krijgt u een operatiejasje aan.
Een verpleegkundige brengt u naar de holding (ontvangstruimte bij de OK). U krijgt een infuus ingebracht voor het toedienen van medicijnen tegen infecties en zwellingen. Door middel van de Da Vinci-robot wordt de tumor weggesneden. Het weggesneden weefsel wordt opgestuurd naar het laboratorium en onderzocht op aanwezige kwaadaardige cellen. Aan het eind van de operatie bekijkt de arts of u een neusmaagsonde nodig heeft. Via de neusmaagsonde kunt u sondevoeding krijgen als het eten/drinken niet lukt na de operatie. De operatie duurt gemiddeld twee uur.
De operatie
Na de operatie kunt u pijn ervaren, vooral bij het slikken, eten en praten. Daarom krijgt u op vaste momenten pijnstilling toegediend. De eerste twee dagen heeft u een PCA-pompje. PCA staat voor Patiënt (ge)Controleerde Analgesie (analgesie is een ander woord voor pijnstilling). Met de pomp kunt u zelf bepalen of u extra medicijnen tegen de pijn wilt hebben. Omdat u niet goed kunt slikken, krijgt u ook zetpillen toegediend.
Eten en drinken
Op de dag na de operatie mag u voorzichtig wat slokjes water drinken. Soms krijgt u via een neusmaagsonde sondevoeding toegediend. Gaat het water drinken goed, dan mag u onder begeleiding van de logopedist langzaam uitbreiden. De logopedist bespreekt met u wat wel en niet mag.
Naar huis
U verblijft drie tot vijf dagen in het ziekenhuis. Daarna mag u naar huis. U mag nog niet zelf autorijden, zorg ervoor dat iemand u thuis kan brengen.
U krijgt recepten mee voor medicijnen tegen de pijn.
Als u nog niet voldoende kunt eten gaat u met de neusmaagsonde naar huis. U krijgt een voedingsschema mee. Het ziekenhuis schakelt de thuiszorg in zodat u thuis instructie krijgt voor het toedienen van de sondevoeding.
Een week tot tien dagen later komt u voor een gezamenlijke controle bij de hoofdhals-oncoloog, de logopedist en de verpleegkundig consulent hoofdhals oncologie. De uitslag van het weefselonderzoek wordt met u besproken. Ook wordt bekeken hoe het gaat met uw pijn, het spreken en slikken.
Complicaties
Mogelijke complicaties:
Zwelling
Bloeding
Infectie
Langdurige slikklachten, verslikken
Niet goed kunnen spreken door zwelling of verminderde bewegelijkheid van de tong.
Neem bij bovengenoemde complicaties tijdens kantoorurencontact op met de verpleegkundig consulent. Buiten kantooruren kunt u bij spoed contact opnemen met dienstdoend KNO-arts via het algemeen nummer van het Frisius MC Leeuwarden.
Contact
Heeft u nog vragen of problemen? Neem dan tijdens kantooruren contact op met de verpleegkundig consulent hoofdhals oncologie. Buiten kantoortijden kunt u bij spoed contact opnemen met de dienstdoend KNO-arts via het algemeen nummer van het Frisius MC Leeuwarden.
Zorgkaart
Beweging
| Dag van de operatie | Dag 1 na de operatie | Dag 2 na de operatie | Ontslag |
Beweging | Na terugkomst van de operatie helpt de verpleegkundige u uit bed. Verspreid over de avond probeert u enkele keren uit bed te komen. Bijvoorbeeld richting de wc. | U mag indien mogelijk het bed uit. Probeer drukverhogende momenten te vermijden, zoals bukken, tillen en niezen. | U breidt het mobiliseren naar kunnen verder uit. | U breidt het mobiliseren naar kunnen verder uit. Thuis kunt u uw normale bewegen verder opbouwen. Blijf de eerste twee weken drukverhogende momenten te vermijden, zoals bukken, tillen en niezen. |
Zorgkaart
Voeding
| Dag van de operatie | Dag 1 na de operatie | Dag 2 na de operatie | Ontslag |
Voeding | U drinkt 2 uur voor de operatie 2 flesjes koolhydraatrijke drank mits u geen diabetes heeft. | Er wordt geadviseerd koud en zacht te eten en te drinken. U start met laxantia om de ontlasting op gang te helpen.
Indien u slikklachten had voorafgaande aan de operatie, komt de logopedie bij u langs. | Er wordt geadviseerd koud en zacht te eten en te drinken. | Gedurende de eerste week na de operatie wordt geadviseerd om koud en zacht te eten en te drinken. Na twee weken mag u langzamerhand uitbreiden naar een normaal dieet. Afhankelijk van uw ontlasting gaat u na ontslag nog door met de inname van de laxantia zo lang u morfinetabletten gebruikt. |
Zorgkaart
Pijn
| Dag van de operatie | Dag 1 na de operatie | Dag 2 na de operatie | Ontslag |
Pijn | Vertel de verpleegkundige als u pijn heeft. Wat is uw pijnscore (tussen 0-10)? U krijgt een morfinepomp tegen de pijn.
Op de afdeling wordt er bij u een verkoelend masker (hiloterm) aangebracht ter vermindering van de zwelling en de pijn | Vertel de verpleegkundige als u pijn heeft. Wat is uw pijnscore? | Vertel de verpleegkundige als u pijn heeft. Wat is uw pijnscore?
De morfinepomp wordt afgekoppeld. U gaat over op tabletten en zetpillen tegen de pijn. Neem uw pijnmedicatie op vaste tijden in. | Vertel de verpleegkundige als u pijn heeft. Wat is uw pijnscore? Bij ontslag krijgt u pijnmedicatie mee naar huis. |
Zorgkaart
Antibiotica
| Dag van de operatie | Dag 1 na de operatie | Dag 2 na de operatie | Ontslag |
Antibiotica | Als u wakker wordt, heeft u een infuus. Een deel van de medicatie krijgt u via het infuus. U krijgt antibiotica tijdens de operatie toegediend. De kuur moet u thuis afmaken.
| -- | -- | Ontslagcriteria: -U heeft voldoende intake. -De pijn is onder controle met tabletten. -U heeft geen koorts. -Afhankelijk van de reisafstand kan het zijn dat u langer opgenomen blijft. |